Test pisania Workman

Workman w skrócie

OJ Bucao opublikował Workmana 6 września 2010 roku, w amerykańskie Święto Pracy (Labor Day), i nazwał go na cześć ludzi, którzy zarabiają pisaniem. Jego opis układu ma do Colemaka przede wszystkim jeden zarzut: środkowe kolumny. Sięganie w bok palcem wskazującym po H, które Colemak umieszcza w środkowej kolumnie, wymusza boczny ruch nadgarstka przy HE, jednej z najczęstszych par liter w angielskim. Workman powstał w oparciu o inny model wysiłku palców, w którym sięgnięcie prosto w górę lub zgięcie palca w dół jest tanie, a rozciąganie w bok drogie.

Oto pełny układ liter, rząd po rzędzie, według mapy klawiszy opublikowanej przez sam projekt:

Kilka rzeczy rzuca się w oczy. Rząd podstawowy zawiera S, H, T, N, E, O i I, a A zostaje tam, gdzie było zawsze. Dwie środkowe kolumny mieszczą B, G, V, J, Y i K, głównie rzadkie litery w angielskim, więc sięgania do środka zdarzają się rzadziej. Według strony Workmana na te środkowe kolumny trafia tylko 6% naciśnięć, wobec 12% w Colemaku.

Przecinek, kropka, ukośnik i apostrof zostają na swoich klawiszach z QWERTY; średnik przechodzi w górę, tam gdzie było P. Z i X się nie ruszają. C i V przesuwają się o jeden klawisz w prawo, więc cofanie, wycinanie, kopiowanie i wklejanie nadal są pod jedną ręką, ale kopiowanie i wklejanie wymagają drobnej zmiany nawyku.

Ile klawiszy się zmienia

Autor Workmana naliczył 21 znaków różniących się od QWERTY, wobec 31 w Dvoraku. Colemak przestawia mniej, 17 klawiszy, co czyni go mniejszą zmianą względem QWERTY. Workman wymaga przeuczenia kilku pozycji więcej w zamian za swoje podejście do środkowych kolumn.

Liczby pochodzą z dokumentacji poszczególnych projektów, więc traktuj je orientacyjnie, a nie jak jedną spójną miarę.

Jak korzystać z emulacji

Test odczytuje, który fizyczny klawisz nacisnąłeś, i podstawia znak Workmana dla tego miejsca. Naciśnij klawisz z nadrukiem D na nakładkach QWERTY, a wpiszesz H. Twój system operacyjny się nie zmienia, więc to tani sposób, żeby sprawdzić, czy Workman pasuje do twoich dłoni, zanim się na niego zdecydujesz. Emulowany Workman nie ma polskich liter, więc przy polskich słowach włącz w ustawieniach tryb leniwy, który zamienia ą, ć, ę, ł, ń, ó, ś, ź i ż w tekście na a, c, e, l, n, o, s i z.

Piszesz już w Workmanie w całym systemie? Tutaj to nie problem: emulacja odczytuje pozycje, a nie litery generowane przez system, więc dostajesz ten sam wynik. Inaczej jest z oprogramowaniem układowym klawiatury, bo przestawia ono klawisze, zanim zobaczy je przeglądarka, więc każde naciśnięcie zostałoby przeliczone dwa razy; na tej stronie emulacji nie da się wyłączyć, więc korzystaj z testów w innych miejscach z wyłączoną emulacją układu w ustawieniach. To samo dotyczy czytnika ekranu, który odczytuje klawisze według układu systemowego.

Podczas nauki mapa klawiszy pod tekstem pokazuje, gdzie w Workmanie leży następna litera.

Gdzie utykają uczący się Workmana

Najtrudniejsze jest to, że niektóre litery, o których nigdy nie myślisz, przenoszą się daleko. D przeskakuje z rzędu podstawowego do górnego, a E przechodzi z lewej ręki na prawą. Na QWERTY angielskie „the” wpisujesz na przemian rękami; w Workmanie T i H leżą obok siebie w lewej części rzędu podstawowego, a E po prawej. Podobnie z polskim „nie”: na QWERTY E wpisujesz lewą ręką, a w Workmanie N, I i E leżą wszystkie w prawej części rzędu podstawowego. Przestawienie takich wzorców wymaga czasu, więc poświęć im osobne ćwiczenia, zamiast liczyć, że same się ułożą.

Krótka rutyna, która sprawdza się z tą stroną:

1. Najpierw zrób trzy testy na 1 minutę na QWERTY i zapisz medianę. To liczba, którą Workman musi pobić.
2. Wybierz Workmana w ustawieniach emulacji układu, a potem zacznij od testów na 10 słów.
3. Po każdej próbie przeczytaj najczęściej chybiane klawisze na ekranie wyników. Zapisz dwa najgorsze.
4. Skorzystaj z ćwiczeń, żeby przećwiczyć te klawisze przed następnym testem.

Utrzymuj dokładność powyżej około 95%, zanim zaczniesz podkręcać szybkość. WPM netto nie daje nic za słowo z jedną złą literą, więc szybka, niechlujna próba mówi ci o postępach mniej niż wolna i czysta.

Workman czy Colemak-DH?

Oba odpowiadają na ten sam zarzut wobec standardowego Colemaka, ale robią to inaczej. Workman zaczyna od nowa od QWERTY z własnym modelem kosztu ruchu palców. Colemak-DH zachowuje samogłoski Colemaka w rzędzie podstawowym i przenosi tylko D, G, B, H i M. Jeśli zaczynasz od QWERTY i nie znasz jeszcze żadnego alternatywnego układu, spróbuj każdego przez tydzień z emulacją i zostań przy tym, który po długiej sesji wydaje się lepszy. Test pisania Colemak-DH tak samo przechowuje własny rekord życiowy, więc porównanie łatwo odczytać.

Szersze dowody na to, czy jakikolwiek alternatywny układ przyspiesza pisanie, są niejednoznaczne, a nasz artykuł QWERTY, Colemak czy Dvorak je omawia.